Kradzież w Issoire

W nocy z 4 na 5 października 2026 r. złodzieje wynieśli z prywatnego centrum sztuki współczesnej w Issoire (departament Puy-de-Dôme w środkowej Francji) wykonaną z brązu okładkę księgi L'Apocalypse. Skradziona rzeźba autorstwa Salvadora Dalego waży 150 kilogramów i jest zdobiona kamieniami szlachetnymi, muszlami oraz centralną figurą Chrystusa z elementami w kształcie złotych wideł. Christian Karoutzos, konserwator dzieł sztuki i właściciel galerii, odkrył kradzież w poniedziałek rano, zauważając wyważoną bramę wejściową. Wnętrze księgi, składające się ze 150 ilustrowanych pergaminowych kart, pozostało nienaruszone, ponieważ niezwiązane arkusze były przechowywane i wystawiane oddzielnie. Karoutzos poinformował, że struktura księgi została uszkodzona podczas włamania, określając stratę jako cios dla dziedzictwa narodowego.

Zamordowali wczoraj Francję, zamordowali francuskie dziedzictwo kulturowe.

— Christian Karoutzos

Koncepcja i skala artystyczna

Księga o wadze 210 kilogramów, opracowana przez wydawcę Josepha Forêta w latach 1958–1961, została zaprojektowana jako spójne dzieło oparte na biblijnej Apokalipsie św. Jana. Projekt połączył 14 wybitnych twórców XX wieku. Siedmiu malarzy przygotowało po trzy oryginalne prace, w tym Salvador Dalí, Bernard Buffet, Georges Mathieu, Leonor Fini, Léonard Foujita, Pierre-Yves Trémois oraz Ossip Zadkine. Siedmiu autorów dostarczyło komentarze i eseje, wśród nich Jean Cocteau, Jean Giono, Emil Cioran, Jean Rostand, Daniel-Rops, Jean Guitton oraz Ernst Jünger. Powstanie monumentu wymagało współpracy 25 warsztatów rzemieślniczych, 2000 godzin kaligrafii obejmującej 95 000 odręcznie napisanych znaków oraz 550 liter iluminowanych płatkowym złotem. 150 pergaminowych kart wybrano z puli 300 000 skór owczych, a po rozłożeniu osiągają one długość 150 metrów.

Struktura wagowa L'Apocalypse (kg)
Okładka z brązu150Całkowita waga woluminu210

Proweniencja i ratunek

W latach 1961–1972 L'Apocalypse odbyła podróż po świecie, biorąc udział w niemal 150 wystawach publicznych, zanim trafiła do prywatnego magazynu w Szwajcarii. Wolumin został później nabyty przez japońskich kupców, którzy zamierzali rozebrać dzieło i sprzedać poszczególne elementy na aukcji. Karoutzos wykupił całość w 2003 r., aby zapobiec rozproszeniu zbiorów, spłacając zakup przez dziesięć lat. W momencie powstania księgę wyceniono na dwa miliony franków (304 898 euro), czyli 100 milionów starych franków, co czyniło ją najdroższą książką na świecie. Karoutzos zaplanował wystawę okładki oraz wybranych kart pergaminowych w swoim centrum w Issoire na jesień 2026 r.

Kluczowe etapy dziejów L'Apocalypse
  1. Wydawca Joseph Forêt tworzy wolumin z udziałem 14 artystów i pisarzy
  2. Księga trafia na niemal 150 wystaw na świecie, po czym trafia do szwajcarskiego magazynu
  3. Konserwator Christian Karoutzos kupuje dzieło, by zatrzymać aukcję w Japonii
  4. Złodzieje kradną 150-kilogramową okładkę z brązu z centrum sztuki w Issoire

Śledztwo i ochrona muzeów

Prokuratura w Clermont-Ferrand wszczęła śledztwo, klasyfikując obiekt jako dzieło unikatowe o wyjątkowej wartości. Sekcja badawcza żandarmerii w Clermont-Ferrand przejęła dochodzenie, aby ustalić, w jaki sposób złodzieje wynieśli ciężki obiekt z galerii położonej na obrzeżach Issoire. Bertrand Barraud, mer Issoire, nazwał stratę nieoszacowaną i potwierdził, że inne dzieła sztuki o mniejszej wartości pozostały w prywatnym muzeum. Włamanie następuje po wcześniejszych incydentach w francuskich obiektach kultury, w tym kradzieży naszyjnika z Vix pod koniec lipca oraz stratach w muzeum Jacques'a Chiraca, do których doszło mimo wprowadzenia przez rząd 33 środków bezpieczeństwa muzealnego.