Senat Paragwaju odwołuje prezydenta Santiago Peñę w związku z upadkiem Ueno Bank

Jak doszło do upadku banku

Bank centralny Paragwaju wprowadził 3 listopada 2026 r. zarząd komisaryczny w Ueno Bank z powodu problemów z płynnością, co odcięło około trzy miliony klientów od ich środków. Cyfrowy pożyczkodawca powstał w 2021 r. i oferował cashback oraz karty kredytowe osobom niemającym dostępu do tradycyjnej bankowości. Do czerwca 2026 r. bank miał 2,9 mln klientów, a jego właściciel twierdził, że jest na drodze do stania się pierwszym paragwajskim jednorożcem. Dane dotyczące populacji różnią się w zależności od źródeł (jeden raport podaje 6,5 mln Paragwajczyków, inny 6,1 mln), więc udział klientów w populacji zależy od przyjętych szacunków.

Rezygnacja i usunięcie Peñy

Prokuratorzy zarzucają 47-letniemu prezydentowi Santiago Peñie, który objął urząd w sierpniu 2023 r., niegospodarność oraz zarządzanie funduszami dla własnych korzyści. Według śledczych brał on udział w decyzjach lub wpływał na nie, utrzymując duże środki publiczne w Ueno Bank pomimo domniemanego konfliktu interesów, jako że był partnerem i udziałowcem firmy, która stworzyła bank. Udziały w tej spółce posiadał jeszcze rok przed kryzysem. Przed prezydenturą pracował jako ekonomista w banku centralnym i pełnił funkcję ministra finansów. Gdy jego poparcie polityczne zaczęło słabnąć, w tym ze strony mentora i byłego prezydenta Horacio Cartesa, stojącego na czele Partii Colorado, Peña złożył rezygnację. Kongres jej nie przyjął, co pozwoliłoby mu zostać dożywotnim senatorem z immunitetem parlamentarnym, a senatorowie następnie jednogłośnie przegłosowali jego usunięcie. Peña został zatrzymany i przebywa w areszcie domowym.

Oszczędzający i wypłaty awaryjne

W środę 11 listopada bank centralny poinformował o częściowej spłacie oszczędzających, a członek zarządu Pedro Acosta przekazał na konferencji prasowej, że proces ten jest niemal zakończony dla uprawnionych deponentów.

Dzięki kwocie, którą przetworzymy dzisiaj, osiągniemy już 100% beneficjentów tej gwarancji.

Częściowe spłaty trafiły do 1 812 348 oszczędzających, co łącznie wyniosło około 643 mln USD z około 2,8 mld USD, które bank posiadał w momencie wprowadzenia zarządu komisarycznego. Ustawa nadzwyczajna przyjęta przez Kongres w poprzednim tygodniu pozwoliła na zaliczkowe wypłaty do wysokości około 19 000 USD na deponenta w ciągu jednego tygodnia; okno to zamknęło się w środę. Fundusz Gwarancyjny Depozytów chroni środki do około 37 000 USD na oszczędzającego w jednym banku, więc deponenci z wyższymi saldami muszą czekać na przeniesienie aktywów i pasywów Ueno do innych instytucji finansowych. Acosta zapowiedział, że proces ten rozpocznie się w przyszłym tygodniu i wyraził nadzieję na nowe informacje do końca listopada. Dyrektorzy, udziałowcy i inwestorzy funduszy inwestycyjnych są wyłączeni z gwarancji, a władze planują priorytetowy zwrot funduszy emerytalnych, których wartość przekracza 500 mln USD. Według danych banku z czerwca, około 29% depozytów w Ueno należało do sektora publicznego.

Rating i skutki dla piłki nożnej

Agencja Fitch Ratings umieściła w środę 11 listopada rating kredytowy Paragwaju na liście obserwacyjnej z możliwością obniżenia, wskazując na ryzyka dla finansów publicznych i gospodarki wynikające z kryzysu bankowego. Kraj ten promował się jako stabilny makroekonomicznie, dbający o dyscyplinę fiskalną i przyjazny dla biznesu. Ucierpiał również sektor piłkarski, ponieważ co najmniej dziesięciu zawodników reprezentacji narodowej posiadało konta w Ueno Bank, a ich szacowane straty wynoszą około 8,99 mln euro. Ich prawnik, Rodrigo Codas, przygotowuje pozew zbiorowy przeciwko bankowi i reprezentuje 14 innych piłkarzy. Prawnik stwierdził, że grupa nie wyklucza pozwania rządu Paragwaju, jeśli straty nie zostaną pokryte, a zawodnicy mogą odmówić gry w reprezentacji do czasu rozwiązania sprawy. Bank był głównym sponsorem Paragwajskiego Związku Piłki Nożnej oraz Paragwajskiego Komitetu Olimpijskiego. Codas przekazał, że były dyrektor generalny Federico Miguel Vázquez Villasanti, znany jako Miguel Vázquez, często przebywał z drużyną i został aresztowany na początku listopada w ramach śledztwa.

Co dalej

Transfer aktywów Ueno, przegląd ratingu przez Fitch oraz sprawa przeciwko Peñie pozostają otwarte. Władzom zarzuca się, że przymykały oko na sytuację, podczas gdy bank udzielał wielu dużych pożyczek. Deponenci z saldami powyżej wypłaty zaliczkowej czekają na przebieg transferu. Inwestorzy funduszy inwestycyjnych, których gwarancja nie obejmuje, również czekają na wyjaśnienia dotyczące odzyskania środków.