Paragwaj: Senat odrzuca wniosek prezydenta Peñi o przedłużenie czasu na obronę i wszczyna procedurę impeachmentu w związku z kryzysem Ueno Bank

Rezygnacja i impeachment

Santiago Peña ogłosił rezygnację w czwartek 5 listopada, jednak nie weszła ona w życie z powodu braku kworum w Kongresie niezbędnego do przeprowadzenia głosowania. Senat wszczął procedurę impeachmentu, a Kongres zawiesił proces rezygnacji na czas trwania postępowania, dzięki czemu prezydent tymczasowo pozostaje na stanowisku. Zawiadomienie o postawieniu zarzutów otrzymał w czwartek o godz. 22:15 czasu lokalnego. W liście do Basilio Núñeza, przewodniczącego Senatu i Kongresu, stwierdził, że dokument oskarżenia liczy 15 stron oraz około 300 stron załączników, a czas krótszy niż 12 godzin nie wystarcza na wybór obrońcy i przygotowanie linii obrony.

Peña wnioskował o 72-godzinne przedłużenie terminu, ale Senat odrzucił prośbę i wezwał go do Kongresu w celu natychmiastowego rozpoczęcia procesu. Prezydent argumentował, że procedura, która może zakończyć się sankcją, musi respektować gwarancje państwa prawa. Podsumował to krótko:

To nie jest rzetelny proces.

Upadek Ueno Bank

Ueno Bank powstał w 2021 roku jako fintech i szybko stał się jednym z głównych kredytodawców w Paragwaju, wykorzystując agresywne oferty, usługi cyfrowe i intensywną reklamę. Zarządzał około 850 mln USD środków publicznych, w tym depozytami instytucji państwowych i funduszy emerytalnych. Nadzorcy wykryli później ryzykowne pożyczki dla firm powiązanych z udziałowcami kontrolującymi oraz nieprawidłowości w ewidencji aktywów. Po korekcie ksiąg kapitał banku spadł poniżej połowy wymaganego prawem minimum, a Bank Centralny na początku listopada interweniował, przenosząc depozyty i odzyskiwalne aktywa do innych instytucji. Opozycja zarzuca Peñi konflikt interesów w związku z jego wcześniejszymi powiązaniami korporacyjnymi z bankiem.

Konta, karty i przelewy zostały zablokowane, co uniemożliwiło dostęp do pieniędzy około trzem milionom klientów, czyli niemal połowie populacji. Przed oddziałami ustawiły się długie kolejki. Harmonogram zwrotu depozytów ustalony przez Bank Centralny rozpoczął się w piątek 6 listopada, jednak wielu deponentów nadal nie ma pewności, czy odzyska środki. Około 7 tys. pracowników holdingu Grupo Vazquez, który kontroluje ponad 37 spółek poza bankiem, obawia się o swoje miejsca pracy i wypłaty.

Protesty w Asunción

Tysiące ludzi czuwały w piątek 6 listopada przed budynkiem Kongresu, główną siedzibą banku i ministerstwem pracy w Asunción. Wielu uczestników miało na sobie koszulki reprezentacji Paragwaju. Protestujący podpalali bezużyteczne karty debetowe i kredytowe Ueno. Doniesienia wskazują również na gwałtowne starcia z policją. Na placu obecni byli także tysiące pracowników Grupo Vazquez.

W czwartkowy wieczór 5 listopada protestujący przed siedzibą banku przepędzili byłego kandydata na prezydenta i lidera ruchu Cruzada Nacional, Paraguayo „Payo” Cubasa, rzucając w niego butelkami i popychając go, gdy próbował do nich dołączyć. Do gniewu klientów banku dołączyło niezadowolenie pracowników, którzy obawiają się o swoje wynagrodzenia.

Obrona i kolejne kroki

Peña oświadczył w mediach społecznościowych, że stawi się przed Senatem i skorzysta z prawa do obrony, przedstawiając argumenty i dowody z poszanowaniem konstytucji. Przedstawił ten krok jako wyraz odpowiedzialności wobec narodu paragwajskiego, a nie kwestię osobistej dumy. Zapowiedział również, że upubliczni swoją „prawdę”, nawet jeśli okaże się ona niewygodna dla wielu aktorów politycznych:

Nigdy nie uchylę się od zobowiązań wobec narodu, zwłaszcza w trudnych chwilach.

Sesja rozpoczęta w czwartek zakończyła się późnym popołudniem, a Peña miał ją wznowić w piątek 6 listopada o godz. 10:00 czasu lokalnego. Rzecznik rządu zdementował doniesienia, jakoby prezydent planował ucieczkę z kraju. Otrzymane przez niego zawiadomienie zawierało około 300 stron załączników, znacznie więcej niż sam 15-stronicowy dokument oskarżenia.